Makarona dhe oriz

Makarona me pesto: receta e Xhenovës

Makarona me pesto si në Xhenova: pesto me borzilok të freskët, fara pishe, parmixhano dhe vaj ulliri, me patate e bishtaja. Pa e gatuar pesto-n në zjarr.

Përbërësit

Për pesto-n

Për makaronat

Përgatitja hap pas hapi

  1. Shkëputni gjethet e borzilokut, lajini me ujë të ftohtë dhe thajini shumë mirë me një pecetë. Gjethet e lagura e nxijnë pesto-n.
  2. Në havan shtypni hudhrën me kripën e trashë derisa të bëhet krem. Shtoni farat e pishës dhe shtypini edhe ato.
  3. Shtoni borzilokun pak nga pak. Mos e goditni: rrotullojeni dorën e havanit duke e fërkuar gjethen pas anëve, derisa të lëshojë një lëng jeshil të ndezur.
  4. Shtoni parmixhanon dhe pekorinon, pastaj vajin fije-fije, duke e përzier me lugë derisa pesto-ja të bëhet kremoze. Me blender: ftohni enën dhe thikat 10 minuta në ngrirje, përdorni impulse të shkurtra dhe vajin shtojeni në fund me lugë, që gjethet të mos nxehen.
  5. Qëroni patatet dhe pritini në kube rreth 1 cm. Pastroni bishtajat dhe pritini në copa 3-4 cm.
  6. Vini të vlojë një tenxhere të madhe me ujë dhe kriposeni. Hidhni patatet dhe ziejini 5 minuta, pastaj shtoni makaronat dhe bishtajat bashkë dhe ziejini derisa makaronat të jenë al dente.
  7. Hidheni pesto-n në një tas të madh dhe hollojeni me 2-3 lugë ujë nga zierja. Ruani edhe një filxhan ujë.
  8. Kullojini makaronat me perimet dhe hidhini menjëherë në tas. Përziejini mirë jashtë zjarrit, duke shtuar pak ujë nga zierja nëse duken të thata, dhe shërbejini menjëherë me pak parmixhano sipër.

Historia dhe këshillat

Makarona me pesto janë pjata më e njohur e Xhenovës, në rajonin italian të Ligurisë, nga vjen pesto-ja gjenoveze. Receta e pesto-s, ashtu siç njihet sot, gjendet në libra gatimi të mesit të shekullit XIX. Prej vitit 2007 Xhenova organizon çdo dy vjet një kampionat botëror të pesto-s, të bërë vetëm me havan.

Pse nxihet pesto-ja. Gabimi më i shpeshtë është nxehtësia: thikat e blenderit që punojnë gjatë e ngrohin borzilokun, i cili oksidohet, nxihet dhe hidhërohet. Të njëjtën gjë bëjnë gjethet e lagura dhe zjarri. Prandaj pesto-ja nuk gatuhet kurrë: hidhet mbi makaronat jashtë zjarrit dhe hollohet vetëm me ujin e tyre të nxehtë.

Variante. Farat e pishës janë të shtrenjta dhe në Shqipëri nuk gjenden kudo: disa i zëvendësojnë me arra, por shija ndryshon pak. Nëse nuk gjeni pekorino, përdorni vetëm parmixhano. Pa patate dhe bishtaja, pesto-ja shkon mirë edhe me spageti të thjeshta.

Pesto-ja e tepërt mbahet 2-3 ditë në frigorifer, në një kavanoz qelqi me një shtresë të hollë vaji sipër. Mund ta ngrini edhe në porcione të vogla, për shembull në kallëpet e akullit.